نمایش/عدم نمایش سایدبار
رفتن به بالای صفحه
آزادی حجاز از دست نااهلان
مهدی دمیرچیلو

توضیح مختصری در مورد رله

به نام خدا : مطلب در مورد این رله تو اینترنت زیاد که اگه بخوای بشینی دقیق بخونیشون عمرت تموم میشه!!!، تازه اگه گیج نشی ^_^؛ من یه توضیح کوچولو میدم و چند تا لینک و کتاب برا مطالعه بیشتر قرار میدم؛ البته نیازی به خوندنشون فعلا نیست ولی برا کسایی که میخوان …. میتونن از این لینکا و کتاب ها استفاده کنن ( توضیح مختصری در مورد رله )
توضیح مختصری در مورد رله

توضیح مختصری در مورد رله


رله تقریبا یه کلید الکتریکی هستش که بسته نوع آن براساس تغییر در ولتاژ، جریان، فرکانس و... عمل میکند.

رله چیست

رله یک قطعه الکترونیکی است که مانند کنتاکتورهای الکتریکی عمل می کند، اساس کار و کاربرد اصلی رله در آن است که وقتی ولتاژی به سیم پیچ آن برسد باعث ایجاد یک میدان مغناطیسی شده و این میدان مغناطیسی نیز باعث قطع  و  وصل شدن کنتاکتهای موجود در خود رله می شوند که می تواند به وسیله این کنتاکتهایش بسیاری از وسایل الکتریکی و الکترونیکی را قطع و وصل و کنترل نماید، به طور کلی رله یک کلید الکترونیکی میباشد که به جای اینکه به صورت دستی به آن فشار وارد کنیم تا لامپ روشن شود باید به آن ولتاژ اعمال کنیم تا لامپ را روشن کند .
 

۲ کاربرد رله

۱) محل وقوع عیب از شبکه جدا سازی شده باعث می شود که سایر قسمتهای سالم شبکه همچنان به کار خود ادامه دهند و پایداری و ثبات شبکه به همان حالت قبلی محفوظ بماند.
۲) تجهیزات و دستگاهها در مقابل عیوب و اتصالی ها محافظت شده و میزان خسارات وارده به آنها محدود گردد. سبب به وجود آمدن اتصالی ها و تأثیرات آنبه دو علت زیر اتصالی ها می توانند به وجود آیند:
 

انواع رله

۱) رله های جریانی : این رله ها بر اساس میزان جریان ورودی به رله عمل می کند.
۲) رله های ولتاژی : این رله ها بر اساس میزان ولتاژ ورودی به رله عمل میکند.
۳) رله های فرکانسی : این رله ها بر اساس میران فرکانس ولتاژ ورودی عمل میکند.
۴) رله های توانی : این رله ها بر اساس میزان توان عمل می کنند.
۵) رله های جهتی : این رله ها از جنس رله های توانی هستند که بر اساس زاویه بین بردارهای ولتاژ و جریان عمل میکنند.
 

رله در پروتئوس

در پروتئوس انواع مختلفی از رله ها موجود هستش که در زیر عکس یکی از این رله ها رو قرار دادم و میخوام نحوه کارش رو براتون توضیح بدم.
مثلا شکل زیر یه نوع رله ولتاژ ۵ ولت هستش حالا اگه ولتاژ وارده به PORT3 و PORT4 کمتر از ۵ ولت باشه >>> کلید روی PORT2 قرار میگیره و اگه ولتاژ اعمالی بیشتر از ۵ ولت بشه >>>> کلید روی PORT1 قرار میگیره.
رله در پروتئوس
 
توجه ۱ : در پروتئوس دو نوع رله داریم : که یه نوع هستش که حرکت کلید و تغییر وضعیت کلید رو هم میشه دید ولی یه نوع دیگه هستش که نمیشه….
در پروژه ای که در زیر میزارم انواع رله ها رو قرار دادم تا ببینیدشون و باهاش بهتر آشنا بشید ^_^
توجه ۲ : در بالا وقتی میگم اگه ولتاژ بالا پایین ۵ ولت باشه >>>> منظورم دقیقا ۵ ولت نیست>>>یه چیزی حدودای ۵ ولت>>>>دقیق دقیق ۵ ولت نیست.

دانلود پروژه | رله در پروتئوس

 

ترتیب پایه های رله ( معرفی پایه های رله )

خب ترتیب پایه های رله در پروتئوس رو در بالا براتون گفتم، حالا بریم سراغ شناسایی پایه های رله در عمل، عکس زیر رو اول ببینید :
ترتیب پایه های رله
این رله دقیقا همون رله ای هستش که در بالا شماتیک پروتئوسش رو قرار دادم. خب زیر رله ۵ تا پایه هستش که در زیر بر طبق اسم هایی که در عکس بالا مشخص شده توضیح میدم دونه دونه :
A و B : این دو همون پایه های PORT3 و PORT4 هستن که در شماتیک پروتئوس بالا مشخص کردم و نشون دادم، با دادن ولتاژ به این دو پایه رله فعال/غیرفعال میشه، همون کار قطع و وصل کردن رله رو انجام میدن این دو پایه.
NC : خب اول معنی NC رو بگم که مخفف چی هستش، NC یعنی نورمالی کلوز، یعنی در حالت عادی این پایه به پایه POLE وصله؛ خب اگه رله غیر فعال باشه این دو پایه به هم وصل هستن.
NO : یعنی نورمالی اوپن یعنی! در حالت عادی باز هستش و این پایه به پایه POLE وصل نیستش و وقتی رله فعال میشه، این دو پایه به هم وصل میشن.
POLE : این پایه هم، پایه مشترک هستش که در حالت عادی به NC وصله و وقتی رله فعال میشه به NO وصل میشه؛ این پایه رو معمولا به اسم common یا مخفف COM میشناسن، حالا تو این شکل طرف اومده اسمش رو گزاشته POLE که زیاد مهم نیست، مهم اینه کارشو بدونی، ولی خب در کل بهش میگن COM، گفتم بگم تا اگه جایی دیدید نوشته COM نگید چرا…
 

راه اندازی رله بوسیله میکرو کنترلر

این قسمت به همت دوست عزیزم آقای صدر تهیه شده است.
من در اینجا تصمیم دارم  شما را با رله و روش های راه اندازی آن بوسیله میکرو کنترلرها آشنا نمایم ،همانطور که اطلاع داریید چون جریان مصرفی بیشتر رله ها از جریانی که پایه های میکروها میتوانند پشتیبانی کنند زیادتر است و اتصال مستقیم رله به میکرو ممکن است باعث صدمه دیدن میکرو یا عدم کارکرد رله گردد ، پس باید برای فعال کردن رله از مداری ترانزیستوری کمک بگیریم که میتوان هم از ترانزیستور PNP هم ترانزیستور NPN ویا از IC های درایور که متشکل از مدار ترانزیستوری دارلینگتون است، استفاده نمود.
برای راه اندازی رله نیاز به ولتاژ و جریان مشخصی متناسب با نوع رله داریم، معمولا جریان مورد نیاز سیم پیچ رله ها بیشتر از ۵۰ میلی آمپر است و این درحالیست که میکرو ها تا ۲۵ میلی آمپر را پشتیبانی میکنند، خب پس ما باید جهت تامین جریان مورد نیاز رله از ترانزیستور استفاده کنیم، مانند مدار زیر که از یک ترانزیستور NPN استفاده شده است
راه اندازی رله بوسیله میکرو کنترلر
البته این مدار دارای اشکال مهمی است که میتواند منجر به صدمه دیدن ترانزیستور و  اگر به میکرو متصل باشد باعث صدمه دیدن آن نیز گردد و آن اشکال عدم وجود دیود است، که کار آن جلوگیری از بوجود آمدن جریان پسماندی است که پس از قطع رله ، سیم پیچ آن ایجاد میکند و این اتفاق در عرض چند میلی ثانیه پدید می آید به این صورت که وقتی تغذیه رله قطع گردید ، و بوبین به حالت اولیه بازگشت یه شار الکتریکی تولید میگردد، پس برای جلوگیری از بروز این اتفاق حداقل یک عدد دیود معمولی از سری ۱N400X باید با رله موازی گردد و جهت آن در خلاف جریان ورودی به رله باشد و در صورت تصمیم به بهینه کردن مدار از دیودهای Fast استفاده شود.
راه اندازی رله بوسیله میکروکنترلر
درصورتی که قصد دارید چند رله را به میکروکنترلرتان متصل کنید، بهتر است از یک IC درایور مانند IC های خانواده ULN2003,ULN2004,ULN2803 و از این دسته IC ها استفاده نمایید که تصویر بایاس کردن آن را در زیر مشاهده می نمایید، شایان ذکر است نوع IC متناسب با تعداد رله ها و ولتاژ و جریان کاری میکرو و رله ها باید با مراجعه به دیتاشیت IC انتخاب گردد.
آموزش کار با رله
همچنین بهتر است جهت جلوگیری از نویزپذیری ،ورودی IC درایور یا به عبارتی پین های خروجی میکروکنترلر pulldown گردند، که مناسبترین راه استفاده از یک مقاومت آرایه ایی با امپدانس ۱۰ کیلواهم میباشد.
 

روشن کردن رله با نور موبایل

این فیلم رو هم که براتون ضبط کردم رو هم ببینید، با نور موبایل یه رله رو فعال میکنم، که از فوتوسل برا این کار استفاده کردم.
http://www.aparat.com/v/M1zKf

دیدن عکس چند نمونه رله به همراه قیمتشون : انواع رله و قیمتش
مطالعه بیشتر :

  1. رله چیست؟
  2. رله از ویکی‌پدیا
  3. دانلود ۲ کتاب در این زمینه
گروه پرسش و پاسخ الکترونیکی در سروش
مهدی دمیرچیلو امیدوارم مطالب ناچیز این سایت مفید باشه براتون؛ به امید روزی که دانسته هامونو به اشتراک بزاریم، حالا پولی یا رایگانش زیاد مهم نی؛ بعضی ها فک میکنن چیزی که بلدن، اگه با دیگران به اشتراک بزارن ... !
ارسال دیدگاه
36

1) نظرات غیر فارسی به صورت خودکار حذف میشوند ( حداقل 5 حرف فارسی وارد کنید ).

2) به موارد درخواست پروژه/کد آماده و سوالاتی که بلد نباشم پاسخ داده نمیشه.

3) برای گزاشتن کدهاتون از این سایت استفاده کنید ( طبیعتا لینک کدتون رو باید برای من بفرستید! ) : debian

4) پسورد فایل های سایت : www.dmf313.ir

  1. Avatar

    مهمان

    حمید

    ممنون حاجی hi

  2. Avatar

    مهمان

    سهیل

    خیلی خوبه واقعا ممنونم…مرسی ازتون…

  3. Avatar

    مهمان

    Mr.black

    سلام ببخشید من ندارو با مقاومت یک کیلو ساختم ولی فقط با اردوینو روشن و خاموش میشه من مدارم به سورت قطع و وصل یک ثانیه ای است ولی وله این جوری نمیشه help help help

    • Avatar

      مهمان

      Mr.black

      صورت اشتباه شد دستم اشتباه خورد wink negative unknw

  4. Avatar

    مهمان

    فرید افشار

    با سلام. فوق العاده هستید. من از مطالب شما خیلی استفاده میکنم چون خیلی ساده و کاربردی نگارش میشود.
    من با یک میکرو atmega32 یک تایمر ساختم که زمان را روی یک سون سگمنت کاتد مشترک مالتی پلکسی ۴ رقمی نمایش میدهد و از طرفی ۴ رله ۵ ولتی هم کنترل میکند. ماژول رله ها را اماده خریدم که دارای اپتوکوپلر و دیود هرزگرد هم هستند. برای درایو سون سگمنت ها و رله ها از ای سیul2003استفاده کردم. منبع تغذیه کل مدار هم ۵ ولت سه امپر است. در برخی از مواقع در حین کار وقتی تایمر دارد کار میکند ناگهان رله ها غیرفعال میشود. ولی اگر دوباره کلید مربوطه را بزنم رله ها وصل میشود. مشکل دوم این است که در برخی مواقع سون سگمنت ها روشن و خاموش یا چشمک میزند و بعد از چند ثانیه درست میشود و ادامه زمان را نشان میدهد. البته من پایه ۳۰ و ۳۱و ۳۲ را به جایی وصل نکردم. اگر امکان دارد راهنمایی بفرمایید.

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      سلام – نمیدونم والا مشکل از چیه.

  5. Avatar

    مهمان

    نسترن

    سلام ممنون بابت مطالب جامعی که منتشر میکنید. پایه com قطعه uln2003 میدونید به چه ولتاژی باید وصل بشه؟دیتاشیتو خوندم چیزی ننوشته بود.
    uln2003 خودش دیودای هرزگردو داره لازمه بازم دیود قرار بدیم؟

    • Avatar

      مهمان

      شروین

      باید به ولتاژ کاری رله ها متصل بشه مثلا اگر از رله 12 ولتی استفاده کردید باید COM رو به 12 ولت متصل کنید. البته چون مدار در اینجا 5 ولته بهتره از همون رله 5 ولتی استفاده بشه که نیازی به منبع تغذیه جداگانه برای رله ها نباشه.

  6. Avatar

    مهمان

    اکبر

    با سلام.مهندس عزیز از کجا میشه یه کتاب یا مقاله ای پیدا کرد که توش نوشته باشه که بجای مثلا خازن سوخته از چه نوع خازن دیگه ای (منظورم اینه که ولتاژ و ظرفیتش متفاوت باشه یا جنسش متفاوت باشه ولی بجای خازن سوخته شده بشه استفاده کرد)میشه استفاده کرد.

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      سلام-نمیدونم والا – ولی خب خازن با اون ولتاژ یا ولتاژ بالاتر به با همون ظرفیت بزاری اتفاقی نمیوفته – ولی خب حالت های دیگه رو هم چون تخصصی میشه نمیدونم حقیقتا.
      زیاد تو بحثای آنالوگ سررشته ندارم. sorry

  7. Avatar

    مهمان

    علیرضا آهنی

    سلام.
    در خرید رله یک رله ی ۵ ولتی دیدم که کنارش نوشته شده بود بچه میلون
    یعنی چه بجه میلون wacko

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      سلام-نمیدونم-مشخصاتش رو با بقیه مقایسه کن.

    • Avatar

      مهمان

      مهندس نوران

      میلون اسم ی شرکت تولید رله است که توی بازار ایران شناخته شده است و وقتی میگه بچه میلون منظوزش نمونه کوچک میلونه

  8. Avatar

    مهمان

    رضا

    سلام منظورم اینه که می خوام یک لوله آب رو با میکرو کنترل کنم. قطع و وصلشو کنترل کنم
    چطوری این کارو انجام بدم
    ممنون

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      سلام مجدد – خب میگم باید بری بگردی ببینی سنسوری/چیزی هستش برا این کار – در غیر این صورت باید یکم فسفر بسزونی و ببینی باید چیکار کنی – اول باید یه لوله الکتریکی تو این مایه ها باشه که مثلا با دادن ولتاژ وصل بشه و با ندادن ولتاژ قطع بشه – ببین همچین چیزی رو پیدا میکنی یا نه – تو سنسور های صنعتی بگرد-

  9. Avatar

    مهمان

    رضا

    سلام
    من میخوام وقتی به میکرو فرمان میدم یک پیچ بصورت اتومات بسته بشه . پیچ بزرگ هستش. میشه راهنمایی کنید
    با تشکر

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      سلام-جان؟ پیچ نمدی؟

    • Avatar

      مهمان

      رضا

      منظورم اینه که فرض کنید یک لوله اب هست که می خوام با فرمان میکرو بسته بشه و جلوگیری کنه از ورود آب
      ممنون میشم راهنمایی کنید

      • مهدی دمرچیلو

        نویسنده این مطلب

        مهدی دمرچیلو

        این که از چه روشی باید استفقاده کنی برای این کار – چیزی فعلا به ذهنم نمیرسه.

      • Avatar

        مهمان

        مهندس نوران

        سلام.نیاز به ی شیر برقی ۲۳۰ولتی یا شیر برقی ماشبن لباسشویی ،از تعمیرگاهش میتونی بگیری،و یک رله ۵ولتی و یک ایسی uln2003داری که باش میتونی ۸تا رله رو کنترل کنی و یک دیود ۱n4148 معکوس دوسر رله قرار بگیره.

  10. Avatar

    مهمان

    SAMAN

    سایت عالیه فقط مطالب کمه

  11. Avatar

    مهمان

    حسین

    متشکرم از کمکتون

  12. Avatar

    مهمان

    shahab

    سایت خیلی خوبیه آقا مهدی. مطالب هم فوقالعاده ان.موفق باشی

  13. Avatar

    مهمان

    sajad

    ممنون خیلی کمک کرد!

  14. Avatar

    مهمان

    محمد حسین افخمی فر

    آقا مهدی خیلی عالی بود. دستت درد نکنه برادر.

  15. Avatar

    مهمان

    abbasi.a92

    به همین دلیل پرسیدم ببینم اپتوکوپلر توان تحمل 220 ولت کنتاکتور رو داره یا نه؟

  16. Avatar

    مهمان

    abbasi.a92

    متاسفانه رله ای که دارم مشکل داره .
    وقتی یه رله بدون هیچ مداری رو به کنتاکتور وصل می کنم . بدون این که رله عمل کنه کنتاکتور روشن میشه .
    میکرو مشکل نداره فقط این رله اذیت میکنه . اگه اپتوکوپلر رو بعد رله (یعنی بین مسیر رله با کنتاکتور ) قرار بدم درست
    میشه؟

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      منظورم یانه که بین رله و میکرو باشه….خود رله نویز ایجاد میکنه

    • Avatar

      مهمان

      مهندس نوران

      اگر رله ات ۵پایه یا بیشتر است احتمالا پایه nc ،نرمالی کلوز،رو استفاده کردی که در حالت عادی این پایه به پایه comبسته است.و به پایه no،نرمالی اپن،باز است.کا باید از این پایهnoاستفاده کنی.

  17. Avatar

    مهمان

    abbasi.a92

    ببخشید اپتوکوپلری داریم که ولتاژ 220 با جریان 8 آمپر رو تحمل کنه ؟
    اگه داریم مدلشو میشه بگید؟

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      واسط بین میکرو و اون دسگاه تولید کننده تویز…..میکرو مگه با ۲۲۰ با جریان ۸ آمپر کار میکنه..؟؟؟…..نه…….بین میکرو و بقیه مدارت بزار تا میکرو نویزی نشه…
      حالا خواستین سرچ کنید شاید روش بهتری پیدا شد
      موفق باشید

    • Avatar

      مهمان

      مهندس نوران

      میتونی اپتو ترایاک استفاده کنی توی سایت های مغازه های جمهوری سرچ کنی پیدا میکنی

  18. Avatar

    مهمان

    abbasi.a92

    سلام خسته نباشید
    راستش من یه مدار تایمر با میکرو واسه کنترل یه کنتاکتور درست کردم که کنتاکتور رو به اندازه زمان تعیین شده روشن نگه داره و بعد خاموش بشه .
    توی تئوری مشکل ندارم ولی وقتی برد رو ساختم و نصب کردم . دیدم دچار نویز شدیدی میشه وبدون این که میکرو بهش فرمان بده خود به خود کنتاکتور روشن میشه .
    اگه میشه کمکم کنید .

    • مهدی دمرچیلو

      نویسنده این مطلب

      مهدی دمرچیلو

      سلام
      از اپتوکوپلر میتونی استفاده کنی….
      مطلبش تو سایت هست

  19. Avatar

    مهمان

    مهرداد

    خیلی عالی، بخصوص فایل پروتئوسش.
    من سه روز لنگ این موضوع بودم که بعضی رله ها تو پروتئوس وصل شدنش نشون داده نمیشه، فک میکردم کار نمیکنه!!!
    بازم دمت گرم bye

  20. Avatar

    مهمان

    ناصر

    آقا دمتون گرم………..مرسی از سایت خوبتون….